Kommentar
Pandemi og demokrati
Andlet til andlet med ein helserisiko er folk klare til å godta ei nedkorting av fridomen sin i ein mon dei aldri tidlegare har vore viljuge til – ikkje eingong i to verdskrigar eller under totalitære diktatur.
Ein kelner pakkar saman utanfor restauranten ved den gotiske katedralen i Milano etter at styresmaktene innførte portforbod for å hindre spreiing av covid-19 i fjor haust.
Foto: Claudio Furlan / LaPresse / Ap / NTB
Italienske Giorgio Agamben er mellom dei store namna i samtidsfilosofien. Han har undervist ved ei rekkje sentrale universitet i Europa og USA, der han i 2004 vart kjend då han måtte avstå frå å forelese ved New York University fordi han nekta å la Homeland Security skanne og sjekke fingeravtrykka hans.
Med hovudverket sitt, Homo Sacer, har han sidan 1990-åra vore ein av dei mest lesne og diskuterte nolevande filosofar i Europa. Med standpunktet sitt til koronapandemien, som han i ein artikkel har kalla «ein oppdikta epidemi», er han òg vorten den mest upopulære. Årsaka til dette kan ein sjå nærare på i ei samling av artiklar og intervju som nyleg er omsette til engelsk under tittelen Where Are We Now? The Epidemic as Politics.
Den vesle boka på hundre sider inneheld korte innlegg og intervju sikta inn på eit større publikum. Her ligg òg veikskapen til boka. Tekstene er tufta på ein omfattande og djuptgåande samfunnsanalyse som kanskje kunne forklare dei uortodokse synsmåtane hans på pandemien. Men i boka vert ikkje denne bakgrunnen synleg for lesaren.
Godt synleg er derimot det sterke engasjementet hans, som heng saman med at koronaepidemien for han verkar som eit slåande døme på det han skriv om i Homo Sacer, nemleg korleis menneska i vår tid gjev opp eller misser fridomen sin.
Den løynde makta
Hovudtanken hans er at tiltaka mot pandemien, fridomsranet gjennom nedstenging av samfunnet, portforbod, reiserestriksjonar, sosial avstand og så bortetter, ikkje lèt seg skjøne som rasjonelle helsetiltak, men spring ut av tendensen det moderne samfunnet har til å vilje kontrollere livet og menneska.
Digital tilgang – heilt utan binding
Prøv ein månad for kr 49.
Deretter kr 199 per månad. Stopp når du vil.