Reportasje

Månesjuke, tweed og gin

CALLANISH: Når månen heng stor over 5000 år gamle steinsirklar, og politimannen på øya skottar skeptisk mot fullmånen, kjem den trolske ytre Hebridane-stemninga.

På kalleneset Callanish står den største av dei 5000 år gamle steinsirklane inst i Roag-fjorden vest på Lewis, den største øya på ytre Hebridane. Sentrumssteinen til venstre er fem meter høg. Til venstre på biletet ser ein Vestre Roag-fjord og øya Great Barnera, til høgre Austre Roag-fjord.
På kalleneset Callanish står den største av dei 5000 år gamle steinsirklane inst i Roag-fjorden vest på Lewis, den største øya på ytre Hebridane. Sentrumssteinen til venstre er fem meter høg. Til venstre på biletet ser ein Vestre Roag-fjord og øya Great Barnera, til høgre Austre Roag-fjord.
Publisert

Kva tenkjar du på med ytre Hebridane? Vêrmeldinga og Rockall? Vel, vêret var betre enn venta den veka eg var her, soldagane fleire og fargane sterke. Handvoven tweed? Jau, tweed er handverk, men utsala liknar turistbutikkane med lusekufter i Bergen. Whisky med torvsmak, då? Nei, då må ein nærare fastlandet, til indre Hebridane. Men eg fekk framifrå gin her.

Gin veit eg lite om, men utvalet i hotellbaren i Stornoway er omfattande, og av di dei ikkje har lokal whisky, ber eg om lokal gin, utan å vita at Isle of Harris-gin er prislønt og lovprisa. Eg ber om å få han slik eg får whisky, utan vatn, is eller anna. Smakane som strålar ut i munnhola, skal syna seg å peika mot morgondagen.

Månesjuke

Eller tenkjer du med ytre Hebridane på trolske landskap og Lewis-trilogien til Peter May? Den skotske forfattaren fekk eit internasjonalt gjennombrot med ytre Hebridane-romanane Svarthuset, Lewismannen og Lewisbrikkene (2011–13; på norsk 2017–18), der etterforskaren Fin får hjelp av den lokale politimannen George Gunn. Når Fin kjem frå fastlandet til Stornoway lufthamn for å oppklara drap på øya, er det Gunn som hentar han i folkevogna si.

George køyrer i røynda Range Rover og heiter ikkje Gunn, med Murray til etternamn. I passasjersetet er det ikkje etterforskaren, men eg som sit.

– Eg har vore politimann her på Lewis i tretti år, så Peter nytta meg som modell for Gunn. Eg kjenner alle her. Det var difor eg tok kontakt med den framande som gjekk og fotograferte i hamna – deg, seier George bak rattet, der me køyrer attmed austkysten frå Stornoway nordover på Lewis. Mellom tuftene med ruinar av gamle blackhouses – svarthus, steinhytter, krasafarne steinbuer som no forsvinn i skumringa – lyser kvite, moderne, påkosta villaar.

Digital tilgang – heilt utan binding

Prøv ein månad for kr 49.
Deretter kr 199 per månad. Stopp når du vil.


Eller kjøp eit anna abonnement