JavaScript is disabled in your web browser or browser is too old to support JavaScript. Today almost all web pages contain JavaScript, a scripting programming language that runs on visitor's web browser. It makes web pages functional for specific purposes and if disabled for some reason, the content or the functionality of the web page can be limited or unavailable.

Takk for at du vil dele artikkelen

Den du deler artikkelen med, kan lese og eventuelt lytte til heile artikkelen.
Det gjer vi for at fleire skal oppdage DAG OG TID.

Namnet ditt vert synleg for alle du deler artikkelen med.

DiktetKultur

Diktet: Olav Kaste

Kvar veke les vi inn utvalde artiklar, som abonnentane våre kan lytte til.
Lytt til artikkelen
1989
20230414
1989
20230414

Olav Kaste (1902–1991) var ein lyrikar frå Heddal i Telemark som gav ut åtte diktsamlingar 1946–1979. Av yrke var han lærar på Nordbygda skule 1927–1970. Dikta er strenge og iblant tunge, i tradisjonen etter Olav Aukrust, med eit kriste livssyn. Alt i debuten La visne dei blomar stod han fram som ein
alvorsmann som ikkje ville ta del i fredsjubelen etter krigen. Ragnvald Skrede skreiv: «For han er ikkje diktinga leik eller fåfengd, det ligg han ikkje på hjarta å syna kor livsklok og dugande mann han er: diktinga er ein del av livsstriden hans, ein veg til frigjering og vokster.»

Dikta vart lagde merke til av skribentar som Paal Brekke og Erling Christie, Alfred Hauge og Asbjørn Aarnes. Han var ein stillferdig lyrikar. Iblant kalla han seg «ein religiøs grublar». Men no er dikta i ferd med å verta gløymde, etter omsvinget i norsk lyrikk i 1960-åra. I dag er Olav Kaste med i dei færraste antologiar.

Gunvor Hofmo skreiv ein kronikk i Dagbladet i 1951, «Mennesket og respekten», om korleis Heddal-diktaren vart møtt av kritikken: «Med nedlatende skulderklapp, med absolutt uforstand, med skjult hån.» Og siterer diktet «Livsens tre», der siste strofe lyder: «Blenkte eit lys i natt,/ liksom eit lyn slo ned,/ løyste seg brått or skodd/ krossen som livsens tre.»

Også her er graset grønt var Kastes siste samling. Det siste diktet der er «Skrubbedalsnatten», ein kjend topp på Heddalsåsen, 340 moh. Diktet handlar om å leva i ein natur som mennesket ikkje kan måla seg mot. Men mennesket kan elska naturen. Natten er her eit ord som tyder nuten.

Jan Erik Vold

Skrubbedalsnatten

Du står der traust

og stirer ned

på tunet mitt.

Det er slik fred

med deg.

Du løyp ’kje av

om eg drar ut

med ferdastav.

Eg ynkar deg

til tider.

Ingen ferdaveg

for deg er lagt.

Dei same nutar

må du stå

evindeleg

og stire på

i stram giv akt.

Eg ynkar deg,

men veit for visst

du nyt ein føremun

til sist:

Ein morgon skin ei sol

på deg

som ikkje skin på meg.

Olav Kaste

Digital tilgang til DAG OG TID – heilt utan binding

Prøv ein månad for kr 49.
Deretter kr 199 per månad. Stopp når du vil.

Olav Kaste (1902–1991) var ein lyrikar frå Heddal i Telemark som gav ut åtte diktsamlingar 1946–1979. Av yrke var han lærar på Nordbygda skule 1927–1970. Dikta er strenge og iblant tunge, i tradisjonen etter Olav Aukrust, med eit kriste livssyn. Alt i debuten La visne dei blomar stod han fram som ein
alvorsmann som ikkje ville ta del i fredsjubelen etter krigen. Ragnvald Skrede skreiv: «For han er ikkje diktinga leik eller fåfengd, det ligg han ikkje på hjarta å syna kor livsklok og dugande mann han er: diktinga er ein del av livsstriden hans, ein veg til frigjering og vokster.»

Dikta vart lagde merke til av skribentar som Paal Brekke og Erling Christie, Alfred Hauge og Asbjørn Aarnes. Han var ein stillferdig lyrikar. Iblant kalla han seg «ein religiøs grublar». Men no er dikta i ferd med å verta gløymde, etter omsvinget i norsk lyrikk i 1960-åra. I dag er Olav Kaste med i dei færraste antologiar.

Gunvor Hofmo skreiv ein kronikk i Dagbladet i 1951, «Mennesket og respekten», om korleis Heddal-diktaren vart møtt av kritikken: «Med nedlatende skulderklapp, med absolutt uforstand, med skjult hån.» Og siterer diktet «Livsens tre», der siste strofe lyder: «Blenkte eit lys i natt,/ liksom eit lyn slo ned,/ løyste seg brått or skodd/ krossen som livsens tre.»

Også her er graset grønt var Kastes siste samling. Det siste diktet der er «Skrubbedalsnatten», ein kjend topp på Heddalsåsen, 340 moh. Diktet handlar om å leva i ein natur som mennesket ikkje kan måla seg mot. Men mennesket kan elska naturen. Natten er her eit ord som tyder nuten.

Jan Erik Vold

Skrubbedalsnatten

Du står der traust

og stirer ned

på tunet mitt.

Det er slik fred

med deg.

Du løyp ’kje av

om eg drar ut

med ferdastav.

Eg ynkar deg

til tider.

Ingen ferdaveg

for deg er lagt.

Dei same nutar

må du stå

evindeleg

og stire på

i stram giv akt.

Eg ynkar deg,

men veit for visst

du nyt ein føremun

til sist:

Ein morgon skin ei sol

på deg

som ikkje skin på meg.

Olav Kaste

Fleire artiklar

Nye rekruttar til Ukrainas 3. åtaksbrigade trenar ved Kyiv 9. april 2024. Menn i våpenfør alder som nektar mobilisering, kan få fengselsstraff på mellom tre og fem år.

Nye rekruttar til Ukrainas 3. åtaksbrigade trenar ved Kyiv 9. april 2024. Menn i våpenfør alder som nektar mobilisering, kan få fengselsstraff på mellom tre og fem år.

Foto: Vadim Ghirda / AP / NTB

KrigSamfunn

Tårer på jernbanestasjonen

For ei veke sidan vende eg enda ein gong attende til Ukraina etter tre veker i Europa. Denne gongen gjekk heimvegen gjennom den slovakiske byen Kosice, som ligg 120 kilometer frå grensa til Ukraina.

Andrej Kurkov
Nye rekruttar til Ukrainas 3. åtaksbrigade trenar ved Kyiv 9. april 2024. Menn i våpenfør alder som nektar mobilisering, kan få fengselsstraff på mellom tre og fem år.

Nye rekruttar til Ukrainas 3. åtaksbrigade trenar ved Kyiv 9. april 2024. Menn i våpenfør alder som nektar mobilisering, kan få fengselsstraff på mellom tre og fem år.

Foto: Vadim Ghirda / AP / NTB

KrigSamfunn

Tårer på jernbanestasjonen

For ei veke sidan vende eg enda ein gong attende til Ukraina etter tre veker i Europa. Denne gongen gjekk heimvegen gjennom den slovakiske byen Kosice, som ligg 120 kilometer frå grensa til Ukraina.

Andrej Kurkov
Raudfota skogskjelpadde er ein av dei tre artane av skjelpadde som er godkjende til bruk som familiedyr i Noreg.

Raudfota skogskjelpadde er ein av dei tre artane av skjelpadde som er godkjende til bruk som familiedyr i Noreg.

Foto via Wikimedia Commons

KunnskapFeature
Arve Nilsen

Skjelpadder

Etter at menneska klatra ned frå trea og oppover på næringskjeda, har nok mange skjelpadder blitt fanga og hamna i gryta.

Biletet syner Blixtunnelen på Follobanen rett før opninga i desember 2022. Nokre dagar etter vart tunnelen stengd på grunn av varmgang i kablane. Opprettinga skal vare til desember i år.

Biletet syner Blixtunnelen på Follobanen rett før opninga i desember 2022. Nokre dagar etter vart tunnelen stengd på grunn av varmgang i kablane. Opprettinga skal vare til desember i år.

Foto: Terje Pedersen / NTB

Samfunn
Per Anders Todal

Politiske signalfeil

Det er mange grunnar til at toget ikkje går når det skal i Noreg. Her er nokre av dei.

Ikkje berre krig og kriser kan føre til legemiddelmangel. Heile leveringskjeda er sårbar.

Ikkje berre krig og kriser kan føre til legemiddelmangel. Heile leveringskjeda er sårbar.

Foto: Gorm Kallestad / NTB

Samfunn
Sofie May Rånes

Det veikaste leddet i legemiddelkjeda

Europeiske land bør samarbeide for å sikre forsyninga av legemiddel, seier professor Marianne Jahre.

KommentarSamfunn

Sjølvmord av frykt for dauden

Macron-strategien for nyval fremjar det han vil unngå.

Bjørn Kvalsvik Nicolaysen
KommentarSamfunn

Sjølvmord av frykt for dauden

Macron-strategien for nyval fremjar det han vil unngå.

Bjørn Kvalsvik Nicolaysen

les DAG OG TID.
Vil du òg prøve?

Her kan du prøve vekeavisa DAG OG TID gratis i tre veker.
Prøveperioden stoppar av seg sjølv.

Komplett

Papiravisa
Digital utgåve av papiravisa
Digitale artiklar
Digitalt arkiv
Lydavis

Digital

Digital utgåve av papiravisa
Digitale artiklar
Digitalt arkiv
Lydavis

Komplett

Papiravisa
Digital utgåve av papiravisa
Digitale artiklar
Digitalt arkiv
Lydavis

Digital

Digital utgåve av papiravisa
Digitale artiklar
Digitalt arkiv
Lydavis